༄༅། །བོད་རྒྱལ་ལོ་ ༢༡༣༨ རབ་གནས་ལྕགས་ཡོས་ལོའི་ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༡༠ དང་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༡ ཟླ་ ༨ ཚེས་ ༨ཉིན་བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ཀྱི་བཀའ་ཁྲི་སྐབས་གསུམ་པ་མཁས་དབང་བློ་བཟང་སེང་གེ་ མཆོག་གི་ཁྲི་འདོན་མཛད་སྒོ་བཞུགས་སྒར་ཐེག་ཆེན་ཆོས་གླིང་གཙུག་ལག་ཁང་གི་གསུང་ ཆོས་ར་བར་གཟབ་རྒྱས་ངང་ཚོགས་པའི་ཐོག་སྤྱི་ནོར་ྋགོང་ས་ྋསྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་ མཆོག་གིས་བཀའ་སློབ་སྩལ་དོན།

     དེ་རིང་འདི་ག་ས་གནས་སུ་དངོས་སུ་འཛོམས་པའི་ང་ཚོ་བོད་རིགས་སེར་སྐྱ་མི་མང་དང་། ལྷག་པར་བཀའ་ཁྲི་གསར་པ།གང་ལྟར་སྲིད་སྐྱོང་ཆགས་ཡོད། བློ་བཟང་སེང་གེ་ལགས་དང་བཀའ་བློན་ཁྲི་ཟུར། དེ་བཞིན་ཆེད་མངགས་དེ་རིང་གི་དུས་ཚོད་འདིའི་ཐོག་དགའ་སྤྲོའི་ངང་ལྷག་བསམ་གྱི་ ཐོག་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་དང༌།བོད་མིའི་ལས་ཀ་འདི་དྲང་བདེན་དང་མཐུན་པ་ཞིག་ཡིན་སྟབས། དངོས་གནས་དགའ་སྤྲོ་དང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་གི་ཐོག་ནས་ཆེད་མངགས་ལུང་པ་ཁག་འདྲ་མིན་ མང་པོ་ནས་ཕེབས་པའི་སྐུ་མགྲོན་ཁྱེད་རྣམ་པ་དང་། དེ་མིན་ཚང་མར་བརྗོད་རྒྱུར། དེ་རིང་གི་ཉིན་མོ་འདི་ཕལ་ཆེར་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡོངས་གྲགས་མི་ལོ་ཉིས་སྟོང་ ལྷག་ཙམ་ཕྱིན་པ་དེའི་ནང་གི་ཉིན་མོ་དམིགས་བསལ་ཤིག་ཆགས་ཡོད། ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་འདི་དེ་སྔ་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་སྐབས་ནས་བཟུང་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ འཛམ་གླིང་གི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་དང་མཐུན་པ་ཞིག་ཆོས་རྒྱལ་ཚོའི་དབུ་ཁྲིད་འོག་ ཆོས་སྲིད་གང་ཅིའི་ཐོག་ཁྱིམ་མཚེས་ཚོ་དང་བསྡུར་ན་ཕལ་ཆེར་རྗེས་སུ་ལུས་མེད་པ་ ཞིག་བྱུང་ཡོད། དེ་དག་ནི་དངོས་ཡོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང་མཐུན་པའི་དབུ་ཁྲིད་ཀྱི་གནང་སྒོ་དེ་དག་ དངོས་གནས་ཡག་པོ་བསྒྲུབས་གནང་ཡོད། ད་ཆ་ང་ཚོ་དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པའི་ནང་སླེབས་ཡོད་པ་དང། དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་ནང་འཛམ་གླིང་འདིའི་ཐོག་འགྱུར་བ་མང་པོ་སོང་སྟེ་གནས་དུས་ གསར་པ་ཞིག་འཆར་ཡོད། དེར་བརྟེན་ངོས་ཀྱིས་ལོ་ཡུན་དེའི་རིང་རིམ་པས་ང་ཚོ་དངོས་གནས་མང་གཙོའི་ངོ་བོ་ ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་རྒྱུ་གལ་ཆེན་པོ་མཐོང་བ་དང། དེ་འདྲའི་གནས་སྟངས་ཀྱི་འོག་ནས་ང་ཚོ་འདིར་དངོས་གནས་ཕྱི་ནང་སུས་བལྟས་ཀྱང་ཐམས་ ཅད་ཀྱི་མཐུན་སྣང་ལ་ང་ཚོ་བཙན་བྱོན་དུ་གནས་ཡོད་ཀྱང་ཁྲིམས་མཐུན་གྱི་མང་གཙོའི་ འོས་བསྡུ་བྱས་ནས་འདེམས་ཐོན་བྱུང་བའི་ད་ལྟའི་གནས་སྟངས་འདི་སྲིད་སྐྱོང་རང་ ཆགས་ཡོད། གོང་དུ་བཀའ་ཤག་གི་གསུང་བཤད་ནང་ཡོད་པ་ལྟར་ (Political Leader) ཞེས་བརྗོད་པ་སྲིད་སྐྱོང་རེད། དེ་ནི་ང་ཚོ་བོད་པའི་ཐ་སྙད་ནང་སྔར་ནས་ཡོད་པ་ཞིག་ཡིན།  དེ་རིང་གི་ཉིན་མོ་འདིར་ཐད་ཀར་འོས་འདེམས་བྱེད་མཁན་བཙན་བྱོལ་བ་ཚོའི་སེམས་ གཏིང་ནས་སྤོབས་པ་དང༌།རྗེས་སུ་ཡི་རང་དང་འབྲེལ་བའི་དགའ་སྤྲོ་བྱེད་འོས་པ་ཞིག་ཡིན། དེ་བཞིན་བོད་ནང་ཡོད་པའི་གཞིས་ལུས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོར་འགོ་ཁྲིད་འདེམས་རྒྱུ་ ཕར་བཞག་སོ་སོ་སྒེར་གྱི་བསམ་བློའི་ནང་ཚོར་བ་གང་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ཡང་ཕྱིར་འདོན་ མི་ཆོག་པ་དང་འདོན་མི་ནུས་པར་སྡོད་དགོས་པའི་གནས་སྟངས་ཤིག་ཡོད། གཞིས་ལུས་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ཚོར་མཚོན་ན་ང་ཚོ་ལོ་རྒྱུས་ཡོད་པའི་བོད་མི་རིགས་ ཀྱིས་དུས་ཚོད་ཀྱི་རྗེས་ཟིན་པའི་མདུན་བསྐྱོད་བྱེད་པའི་དེ་རིང་གོ་སྐབས་འདིས་ ཁོང་ཚོའི་སེམས་ནང་སྤོབས་པ་དང་དགའ་སྤྲོ་ཆེན་པོ་ཡོང་གི་རེད་བསམ་གྱི་འདུག ང་རང་སྒེར་གྱི་ངོས་ལ་ཆ་བཞག་ན་ངོས་རང་ལོ་བཅུ་དྲུག་སོན་པའི་བྱིས་པ་སྤྱོད་པ་ འཚུབ་པོ་དཔེ་ཆ་ཡང་ལེ་ལོ་བྱས་ནས་བལྟས་ཏེ་བསྡད་ཡོད། དེ་འདྲའི་སྐབས་སུ་བོད་ཀྱི་གནས་སྟངས་ལ་དཀའ་ངལ་གསར་པ་ཞིག་འགོ་ཚུགས་ཏེ་དངོས་ གནས་རི་ལུག་པ་ཐག་པས་མི་འདུམ་པ་ཟེར་བའི་གནས་སྟངས་འོག དེ་སྔ་ྋརྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་གསུམ་པ་ཆེན་པོས་དགུང་གྲངས་བཅོ་བརྒྱད་ལ་ཆབ་ སྲིད་ཀྱི་འགན་དབང་བཞེས་ཡོད། འོན་ཀྱང་ངོས་རང་དུས་ཚོད་ཧ་ཅང་ཛ་དྲག་གིས་རྐྱེན་པས་ལོ་བཅུ་དྲུག་ཐོག་བོད་ཀྱི་ ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགན་འཁྱེར་བ་རེད། སྐབས་དེར་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགན་དབང་བཞེས་མཁན་སྟག་བྲག་རིན་པོ་ཆེ་སྲིད་སྐྱོང་ཡིན། སྟག་བྲག་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་མདུན་ནས་ངོས་ཀྱིས་བོད་ཀྱི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགན་རྩིས་ ལེན་ཞུས་པ་ཡིན། ལོ་ ༡༦ ནས་ལོ་ ༧༦ ལ་སླེབས་པའི་བར་མི་ལོ་ ༦༠ རིང་དེ་ནི་ཧ་ཅང་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོའི་དུས་ཚོད་ཅིག་ཡིན། འོན་ཀྱང་དེའི་རིང་ཁྱར་ཁྱོར་གྱི་ངང་ནས་ཆོས་སྲིད་གཉིས་ཀའི་ཐོག་འཛམ་གླིང་ འདིའི་སྟེང་བོད་འདི་ནག་སུབ་ཏུ་མི་འགྲོ་བ་ཞིག་བྱུང་ཡོད། དེ་ནི་ངོས་ཀྱི་བྱས་རྗེས་ཕྲན་བུ་ཡིན་སྙམ་གྱི་ཡོད། དེ་ལྟར་མི་ལོ་དྲུག་ཅུའི་སྔོན་བོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་རྙིང་པའི་འགྲོ་སྟངས་སྲིད་ སྐྱོང་གི་འགན་བཞེས་མཁན་སྟག་བྲག་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་མདུན་ནས་ངས་རྩིས་ལེན་ཞུས་པ་ འདི། དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པ་དང་ཉེར་གཅིག་པའི་ནང་འཛམ་གླིང་གང་སར་དབྱར་གྱི་ཆུ་བོ་བཞིན་ འཕེལ་རྒྱས་འགྲོ་བའི་མང་གཙོ་ཞེས་པ་འདི་ང་ཚོས་དངོས་གནས་ཁ་ཞེ་གཉིས་མེད་དང་ སྤོབས་པའི་ཐོག་ནས་ལག་བསྟར་བྱས་ཏེ། དེ་རིང་འདིར་མི་མང་གིས་འོས་འདེམས་བྱས་པའི་སྲིད་སྐྱོང་བློ་བཟང་སེང་གེ་ལ་ངོས་ ཀྱིས་རྩིས་སྤྲོད་བྱ་རྒྱུ་ཡིན། 

     ང་ཚོ་བོད་མི་རིགས་ཀྱིས་ལོ་ངོ་སྟོང་ཕྲག་རིང་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀྱི་ལྟ་གྲུབ་དངོས་ གནས་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པ་དང། སློབ་སྦྱོང་དེ་ཡང་ཚིག་སྐམ་པོ་ཙམ་མིན་པར་ཉིན་རེ་ཉིན་རེའི་འཚོ་བའི་ནང་ཉམས་ ལེན་བྱས་པའི་འབྲས་བུར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཟབ་པ་ཟབ་མོ་སྟོང་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་གྲུབ་ དང་། རྒྱ་ཆེ་བ་གཞན་ཕན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེ་གཉིས་ནི་མི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་སོང་བའི་གནའ་ རབས་ཀྱི་སྲོལ་རྒྱུན་ལྟ་གྲུབ་ཡིན་ཞིང། འཛམ་གླིང་འདིའི་ཐོག་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཟབ་རྒྱས་ཆ་ཡོངས་སུ་ཚང་བ་ད་ལྟ་གསོན་ པོར་གནས་པ་ཕལ་ཆེར་ང་ཚོ་བོད་པ་གཅིག་པུ་ཡིན། དེ་འདྲའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་པ་ཞིག་ཡིན་ན། དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་རན་པ་ཞིག་བྱེད་དགོས་པ་ལས་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་ལ་མ་རན་པའི་ སྔར་གྱི་ལམ་དང་ལུགས་སྲོལ་གྱི་སྐད་ཆ་ཤོད་རྒྱུ་བསྡད་མེད། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་གསུང་སྐབས་གདུལ་བྱའི་ཁམས་དང་མོས་པ་དང་འཚམས་ པའི་ཐོག་ནས་ཆོས་སྟོན་པ་གནང་ཡོད། འཛམ་གླིང་ཐོག་གི་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགྲོ་སྟངས་ལ་འཕོ་འགྱུར་མང་པོ་ཞིག་འགྲོ་གི་ཡོད། དེར་བརྟེན་ངོས་ཀྱིས་ནམ་རྒྱུན་འཛམ་གླིང་འདི་འཛམ་གླིང་གི་མི་མང་དུང་ཕྱུར་ བདུན་ཅུར་ཉེ་བ་དེ་དག་ལ་དབང་བ་ལས། རྒྱལ་པོ་དང༌། བླ་མ། དཔོན་པོ་བཅས་ལ་དབང་བ་མིན་ཞེས་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། ཡུལ་ལུང་བྱེ་བྲག་པ་སོ་སོར་ཆ་བཞག་ནའང་ཡུལ་ལུང་བྱེ་བྲག་པ་དེ་དང་དེའི་མི་མང་ལ་ དབང་བ་ལས། རྒྱལ་པོ་དང་བླ་ཆེན་ལ་དབང་མེད། ང་ཚོ་བོད་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་བོད་དེ་བོད་རྒྱ་ཆེའི་མི་མང་ལ་དབང་བ་ལས། བླ་ཆེན་དང་སྔར་གྱི་རྒྱལ་པོའི་རྒྱལ་རྒྱུད་ལ་དབང་མེད། དེར་བརྟེན་ངོས་ཀྱིས་རྟག་པར་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་དབང་ཆ་འཛིན་ནས་འགན་འཁྱེར་རྒྱུ་འདི་ ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་འགོ་ཁྲིད་ཀྱིས་བྱས་ན་མི་འགྲིགས་པ་ཤོད་ཀྱི་ཡོད། མི་ལ་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་འགོ་ཁྲིད་ཀྱིས་ཆབ་སྲིད་ཀྱི་འགན་འཁྱེར་ན་ཡག་པོ་མེད། ཐ་དད་དགོས་ཞེས་ཤོད་བཞིན་དུ་ང་རང་ཆོས་ཕྱོགས་ཀྱི་འགོ་ཁྲིད་ཅིག་གིས་ཆབ་སྲིད་ ཀྱི་དབང་ཆ་བཟུང་སྟེ་སྡོད་སྐབས། ཁ་ནས་བཤད་པ་དང་ལག་ལེན་གཉིས་མ་མཚུངས་པ་ལྟ་བུ་ཆགས་ཏེ་སྐབས་རེ་མ་བདེ་བ་ཡོང་གི་ འདུག ད་ཆ་རང་ངོས་ཀྱི་སེམས་ནང་ཡིད་ཆེས་ཡོད་པ་མི་ལ་བཤད་པ་དེ་རང་གིས་དངོས་སུ་ལག་ བསྟར་བྱས་པ་ཡིན། དེར་བརྟེན་ངོས་ཀྱི་ལྟ་གྲུབ་འཛམ་གླིང་མི་མང་ལ་དབང་བ་དང། ལུང་པ་བྱེ་བྲག་པའང་དེའི་མི་མང་ལ་དབང་བ་ལས། དབང་དང་སྟོབས་ཀྱིས་ཐོབ་ཐང་བཟུང་རྒྱུའི་ལོ་རྒྱུས་དུས་ལས་ཡོལ་ཟིན་པ་དང་། ཆོས་སྲིད་ཀྱི་འགོ་ཁྲིད་ཐ་དད་སོ་སོར་དགོས་ཞེས་སྤོབས་པའི་ཐོག་ནས་བཤད་པ་དེ་རང་ གིས་དངོས་སུ་ལག་བསྟར་བྱས་པ་ཡིན་སྟབས། ད་ནས་ང་ལ་དེ་ལྟར་མུ་མཐུད་ཤུགས་ཆེ་ཤོད་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་ཐོབ་ཡོད། ང་རང་སྒེར་གྱི་ངོས་ལ་ཆ་བཞག་ན་དེ་རིང་གི་ཉིན་མོ་འདི་དངོས་གནས་ངོས་ཀྱི་མི་ ཚེའི་ནང༌། རིང་ནས་སྙིང་དུ་བརྣག་པའི་འདོད་པའི་དོན། །ཞེས་བརྗོད་པའི་འདོད་དོན་དེ་རིང་དངོས་སུ་གྲུབ་ཐུབ་པ་བྱུང། དེ་ནི་གཙོ་ཆེ་ཤོས་ཐད་ཀར་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་བྱེས་འཁོད་མི་མང་ཚོ་ཡིན་ཞིང་། ཁྱེད་རང་ཚོ་ཚང་མས་འོས་བསྡུའི་སྐབས་སེམས་ཁུར་བླངས་པ་དང། དོ་སྣང་བྱས་ཏེ་ཧུར་ཐག་བྱས་སོང། དེའི་ཐ་མའི་འབྲས་བུར་དེང་དུས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་ཚད་མཐོ་པོ་ཡོད་པའི་མི་ཞིག་ཁྱེད་ རང་ཚོས་འོས་འདེམས་བྱས་པ་རེད། དེ་ལྟར་མི་མང་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་བྱས་པར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུ་གི་ཡིན།

     སྲིད་སྐྱོང་བློ་བཟང་སེང་གེ་ནི་མང་གཙོའི་ཐོག་ནས་འོས་འདེམས་བྱས་ཏེ་འགན་དབང་ཆ་ ཚང་ཡོད་པའི་མི་དང་པོ་དེ་ཆགས་ཡོད། དོ་བདག་གི་ངོས་ནས་ཀྱང་ལྷག་བསམ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་ངོ་ལྐོག་མེད་པའི་ཐོག་ནས་འགོ་ ཁྲིད་བྱེད་ཀྱི་རེད་ལ།གཙོ་ཆེ་འདི་གའི་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་འཐུས་མི་རྣམ་པ་ཚོ་དང་། དེ་བཞིན་འཛིན་སྐྱོང་གི་ལས་བྱེད་རྣམ་པ། གཞན་ཡང་ཚོགས་པ་སྐྱིད་སྡུག་ཁག་དང་། མི་མང་བཅས་ཀྱིས་རང་རང་ལ་རྒྱུ་མཚན་ལྡན་པའི་སྐྱོན་འདོན་ཡོ་སྲང་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད་ ན་གནས་ཚུལ་ཐ་དད་ཡིན།དེ་མིན་ཚང་མས་སྤྱི་དོན་གལ་ཆེར་བརྩི་དགོས། སོ་སོ་སྒེར་དང་ཤོག་ཁའི་དོན་དག་ཆབ་སྲིད་དང་བསྲེས་ཏེ་ཆེ་ས་སྤྱི་ལས་བྱེ་བྲག་ པའི་དོན་གལ་ཆེ་བར་བརྩི་བ་ལྟ་བུ་ནི་ང་ཚོ་བོད་པ་གཅིག་པུ་མིན་པར་འཛམ་གླིང་གང་ སར་ཡོང་གི་ཡོད། ཉེ་ཆར་ངོས་ཀྱིས་ཨ་མི་རི་ཀར་བརྗོད་རྒྱུ་བྱུང་། སྲིད་དོན་གྱི་ཤོག་ཁ་སོ་སོའི་མཐོང་ལ་སོགས་པའི་དོན་དག་དེ་རིམ་པ་གཉིས་པ་ཡིན། རིམ་པ་དང་པོ་ཨ་རི་སྤྱི་ཡོངས་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་གྱི་གནས་སྟངས་དེ་གནད་དོན་གལ་ཆེན་ པོ་ཡིན། སྒེར་གྱི་སྲིད་དོན་ཤོག་ཁ་སོ་སོའི་མིང་གལ་ཆེན་པོར་བརྩི་རྒྱུ་དེ་རིམ་པ་གཉིས་ པ་རེད་ཅེས་བཤད་ཡོད། ང་རང་ཚོས་ཀྱང་དེ་དེ་བཞིན་བྱས་ཏེ་བོད་འདི་འཆི་དང་གསོན་གྱི་མཚམས་ལ་སླེབས་པའི་ སྐབས་འདིར་སྤྱི་དོན་གྱི་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ལས། བྱེ་བྲག་པ་སོ་སོའི་མིང་དང་དགོས་དབང་ལྟ་བུ་ཁོ་ནའི་ ཐོག་བསམ་བློ་བཏང་ན་ཡག་པོ་མེད། ད་ཕན་ཚང་མས་ཧུར་ཐག་གནང་བར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞེས་ཞུ་གི་ཡིན། འབྱུང་འགྱུར་ཡང་ཚང་མས་ནུས་པ་བཏོན་ཏེ་ཆིག་སྒྲིལ་གྱི་འོག་ནས་ང་ཚོ་སྤྱིའི་ འདོད་དོན་འགྲུབ་ཐབས་ལ་ཚང་མས་ཐུགས་འཁུར་བཞེས་རོགས་ཞུ་རྒྱུ་ཡིན། ཐུགས་རྗེ་ཆེ། ཞེས་བཀའ་སྩལ་བ་བཅས་སོ།། །